ހިޖްރައިން 1447 ވަނަ އަހަރުގެ ޙައްޖު މޫސުމަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ގޮތުން ގެފުޅު މަރާމާތު ކުރުމާއި މަސްޖިދުލް ޙަރާމްގެ އާބާތުރަ ފިލުވުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށް ދަނީ. -- ފޮޓޯ އަލް-ޙަރަމައިން — އަލްޙަރަމައިން
އެންމެ ފަހުން އޮކްޓޫބަރު 1977 ގައި އީރާންގެ ރައްޔިތުން މަދަނީ ބަސްނޭހުމަކަށް މަގުތަކަށް ނުކުންނަން ފެށިއެވެ. އިސްލާމީ އިންގިލާބުގެ ފެށުމަކަށްވި، މި ހަމަނުޖެހުންތައް ހޫނުވާން ފެށުމާއެކު، އިރާން ސަރުކާރުގެ އެދުމަށް، އިރާގުގެ އޭރުގެ ރައީސް ސައްދާމް ހުސައިން އިޖާބަ ދެއްވައި، 1978 ވަނަ އަހަރު، އިރާގުން ޚުމައިނީ ބޭރުކޮށްލައްވައި ފަރަންސޭސި ވިލާތަށް ފޮނުވައިލެއްވިއެވެ.sdsd
މި ޚަބަރާއެކު އީރާންގެ އާންމުންގެ ރުޅިވެރިކަން އިތުރަށް ހޫނުވިއެވެ. ސަރުކާރާ ދެކޮޅު މުޒާހަރާތަކުގައި ދީނީ މީހުންގެ އިތުރުން، ސޯޝަލިސްޓުންނާއި ކޮމިޔުނިސްޓުން ބައިވެރިވެ، ރިޒާގެ ސަރުކާރު ކުޑަކަކޫ މައްޗަށް ތިރިކުރިއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، ދައުލަތުގެ ޒިންމާތައް އަދާކުރާނެ ޝާހީ މަޖިލީހެއް އުފައްދަވައި، ސަރުކާރު ހިންގެވުމަށް ބޮޑުވަޒީރެއްގެ ގޮތުގައި، އޭރުގެ އިދިކޮޅު ލީޑަރު ޝާޕޫރް ބަޚްތިޔާރު އައްޔަންކުރެއްވުމަށް ފަހު، ޖަނަވަރީ 16، 1979 ގައި، އީރާންގެ ޝާހް މުހައްމަދު ރިޒާ ޕެހެލަވީ ގައުމު ދޫކުރައްވައި އަމިއްލަފުޅަށް އަރުވައިލެއްވުނެވެ.

ބަޚްތިޔާރަށް ވެރިކަމުގެ ބާރުތައް ލިބިވަޑައިގަތުމާއެކު، ސިޔާސީ ކުށްވެރިންނަށް މައާފް ދެއްވައި، ޚުމައިނީ އެނބުރި ގައުމަށް ވަޑައިގަތުމަށް ދައުވަތު ދެއްވިއެވެ. ފެބްރުއަރީ 1، 1979 ގައި ޚުމައިނީ އެނބުރި ގައުމަށް ވަޑައިގަތުމާއެކު، ވެޓިކަންގައި އޮތް ފަދަ ދައުލަތެއް، އީރާންގެ ގޫމް ސަހަރުގައި ގާއިމުކުރައްވައި، މިނިވަން އިންތިޚާބެއް ބާއްވައި ގައުމީ އެއްބައިވަންތަކަމުގެ ސަރުކާރެއް އެކުލަވައިލުމަށް، ބޮޑުވަޒީރު ބަޚްތިޔާރު، ޚުމައިނީ އަށް ހުށަހެޅުއްވިއެވެ.
"وَلَوْلَا دَفْعُ ٱللَّـهِ ٱلنَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ ٱلْأَرْضُ وَلَـٰكِنَّ ٱللَّـهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى ٱلْعَـٰلَمِينَ
ނަމަވެސް، އެ ހުށަހެޅުމަށް ދެކޮޅު ހައްދަވައި، އަމިއްލަ ސަރުކާރެއް އިއުލާން ކުރައްވައި، "وَلَوْلَا دَفْعُ ٱللَّـهِ ٱلنَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ ٱلْأَرْضُ وَلَـٰكِنَّ ٱللَّـهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى ٱلْعَـٰلَمِينَ ބަޚްތިޔާރުގެ ސަރުކާރުގައި ބައިވެރި ނުވާނެކަން ޚުމައިނީ އިއުލާން ކުރެއްވިއެވެ. އެއާއެކު، ޚުމައިނިއަށް ވަފާތެރި ހަނގުރާމަވެރިންނާއި، ސިފައިންނާއި ފުލުހުންގެ ތެރެއިން ޚުމައިނީގެ އިންގިލާބަށް ތާއީދުކުރި މީހުން ނުކުމެ، މަގުތަކުގައި ހިނގަމުން ދިޔަ ހަމަނުޖެހުންތައް މައިތިރިކުރިއެވެ.
އެންމެ ފަހުން އޮކްޓޫބަރު 1977 ގައި އީރާންގެ ރައްޔިތުން މަދަނީ ބަސްނޭހުމަކަށް މަގުތަކަށް ނުކުންނަން ފެށިއެވެ. އިސްލާމީ އިންގިލާބުގެ ފެށުމަކަށްވި، މި ހަމަނުޖެހުންތައް ހޫނުވާން ފެށުމާއެކު، އިރާން ސަރުކާރުގެ އެދުމަށް، އިރާގުގެ އޭރުގެ ރައީސް ސައްދާމް ހުސައިން އިޖާބަ ދެއްވައި، 1978 ވަނަ އަހަރު، އިރާގުން ޚުމައިނީ ބޭރުކޮށްލައްވައި ފަރަންސޭސި ވިލާތަށް ފޮނުވައިލެއްވިއެވެ.
މި ޚަބަރާއެކު އީރާންގެ އާންމުންގެ ރުޅިވެރިކަން އިތުރަށް ހޫނުވިއެވެ. ސަރުކާރާ ދެކޮޅު މުޒާހަރާތަކުގައި ދީނީ މީހުންގެ އިތުރުން، ސޯޝަލިސްޓުންނާއި ކޮމިޔުނިސްޓުން ބައިވެރިވެ، ރިޒާގެ ސަރުކާރު ކުޑަކަކޫ މައްޗަށް ތިރިކުރިއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، ދައުލަތުގެ ޒިންމާތައް އަދާކުރާނެ ޝާހީ މަޖިލީހެއް އުފައްދަވައި، ސަރުކާރު ހިންގެވުމަށް ބޮޑުވަޒީރެއްގެ ގޮތުގައި، އޭރުގެ އިދިކޮޅު ލީޑަރު ޝާޕޫރް ބަޚްތިޔާރު އައްޔަންކުރެއްވުމަށް ފަހު، ޖަނަވަރީ 16، 1979 ގައި، އީރާންގެ ޝާހް މުހައްމަދު ރިޒާ ޕެހެލަވީ ގައުމު ދޫކުރައްވައި އަމިއްލަފުޅަށް އަރުވައިލެއްވުނެވެ.
ބަޚްތިޔާރަށް ވެރިކަމުގެ ބާރުތައް ލިބިވަޑައިގަތުމާއެކު، ސިޔާސީ ކުށްވެރިންނަށް މައާފް ދެއްވައި، ޚުމައިނީ އެނބުރި ގައުމަށް ވަޑައިގަތުމަށް ދައުވަތު ދެއްވިއެވެ. ފެބްރުއަރީ 1، 1979 ގައި ޚުމައިނީ އެނބުރި ގައުމަށް ވަޑައިގަތުމާއެކު، ވެޓިކަންގައި އޮތް ފަދަ ދައުލަތެއް، އީރާންގެ ގޫމް ސަހަރުގައި ގާއިމުކުރައްވައި، މިނިވަން އިންތިޚާބެއް ބާއްވައި ގައުމީ އެއްބައިވަންތަކަމުގެ ސަރުކާރެއް އެކުލަވައިލުމަށް، ބޮޑުވަޒީރު ބަޚްތިޔާރު، ޚުމައިނީ އަށް ހުށަހެޅުއްވިއެވެ.
ނަމަވެސް، އެ ހުށަހެޅުމަށް ދެކޮޅު ހައްދަވައި، އަމިއްލަ ސަރުކާރެއް އިއުލާން ކުރައްވައި، ބަޚްތިޔާރުގެ ސަރުކާރުގައި ބައިވެރި ނުވާނެކަން ޚުމައިނީ އިއުލާން ކުރެއްވިއެވެ. އެއާއެކު، ޚުމައިނިއަށް ވަފާތެރި ހަނގުރާމަވެރިންނާއި، ސިފައިންނާއި ފުލުހުންގެ ތެރެއިން ޚުމައިނީގެ އިންގިލާބަށް ތާއީދުކުރި މީހުން ނުކުމެ، މަގުތަކުގައި ހިނގަމުން ދިޔަ ހަމަނުޖެހުންތައް މައިތިރިކުރިއެވެ.
ފީއަލީ އަލިފާނުގެ ހާދިސާ
މި ލިޔުން ކިޔާލުމުން
ކޮމެންޓް
ކޮމެންޓެއް ނެތް